21.09.2017, godz.:
rozmiar czcionki domyślny rozmiar czcionki średni rozmiar czcionki duży
Kontrast:
tekstowa
Wieści z PZDRNewsletterTelewizja WMODR

DOCHODY I KOSZTY GOSPODARSTW ROLNYCH w 2008 roku

DOCHODY I KOSZTY  GOSPODARSTW  ROLNYCH
w 2008 roku


    Wyniki uzyskane przez gospodarstwa uczestniczące we wdrażaniu rachunkowości Polski FADN  są najbardziej reprezentatywne dla gospodarstw towarowych. W Polsce system ten, jest wdrażany od 2004 roku. Każdego roku Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej dokonuje szczegółowej analizy uzyskanych wyników i publikuje je w specjalnych biuletynach. Szczegółowa analiza tych danych pozwala rolnikowi  na zweryfikowanie uzyskiwanych wyników  w swoim gospodarstwie, oraz na ocenę sytuacji w rolnictwie i na rynkach rolnych.

Inż. Anna Jaroszewicz
W-M ODR Oddział Olecko


    Instytut Ekonomiki Rolnictwa wzorem lat poprzednich dokonał podsumowania wyników uzyskanych przez gospodarstwa rolne wdrażające rachunkowość FADN za 2008 rok. Wyniki są bardzo interesujące i stanowią znakomity materiał pomocny przy  podejmowania decyzji gospodarczych krótko i długo terminowych. Czytelnicy będą mogli porównać wyniki za 2008 rok z tymi z lat poprzednich , które publikowałam w naszym czasopiśmie. Gospodarstwa zostały pogrupowane według  kryteriów:
•     powierzchni użytków rolnych,
•     typów rolniczych,
•    wielkości ekonomicznej
Ja z uwagi na obszerność materiału skupię się głównie na analizie wyników gospodarstw uwzględniającej typy rolnicze.
    Wyniki za 2008rok obliczono dla 12477 gospodarstw (tab.5). Średnia wielkość ekonomiczna ustalona na podstawie standardowych nadwyżek bezpośrednich  gospodarstwa wyniosła 9,6 ESU co odpowiada równowartości 11 520 euro. (jedno ESU odpowiada równowartości 1200 euro). Najwyższą wartość osiągnęły gospodarstwa z typu rolniczego zwierzęta ziarnożerne(18,3) oraz uprawy ogrodnicze(16,4). Średnia wielkość oscylowała w granicach 8 ESU(tab. 1) i o wyniku  nie decydowała  powierzchnia gospodarstwa.
Warto również zwrócić uwagę na uzyskane jednostkowe wyniki produkcyjne. I tak plony pszenicy wyniosły średnio 53 dt/ha i były znacznie wyższe od średnich krajowych. Natomiast wydajność mleczna krów była bardziej zróżnicowana i wyniosła od 5195 litrów w typie gospodarstw- zwierzęta żywione w systemie wypasowym do 2738 litrów w typie gosp. z uprawami trwałymi( tab.1)
Najwyższą wartość produkcji osiągnęły gosp. ze zwierzętami ziarnożernymi oraz uprawami ogrodniczymi (tab.2) a więc gospodarstwa z bardzo intensywną produkcją o wysokich nakładach i stosunkowo niewielkiej powierzchni UR, najniższą gospodarstwa mieszane. We wszystkich typach gospodarstw dominowały produkcja roślinna i zwierzęca. Produkcja pozostała stanowiła tylko 1,8% co nie miało istotnego wpływu na gospodarstwo.
      We wszystkich typach gospodarstw rolnych obserwujemy znaczny wzrost udziału kosztów ogółem w wartości produkcji ogółem. W 2006 roku wielkość ta wynosiła około 70% podczas gdy w roku 2008 osiągnęła około 90%. W gospodarstwach gdzie występują zwierzęta 50% kosztów ogółem stanowią koszty bezpośrednie i są one również wyższe w stosunku do 2006 roku średnio o 10%. Szczególnie jest to widoczne w gospodarstwach specjalizujących się w chowie zwierząt ziarnożernych gdzie koszty bezpośrednie stanowią ponad 77% wartości kosztów ogółem, i 68% wartości produkcji ogółem. Wśród kosztów bezpośrednich najistotniejszymi pozycjami są; zakup pasz, nasion, nawozów oraz ochrony roślin. Wśród kosztów ogólnogospodarczych szczególną uwagę należy zwrócić na koszty energii oraz koszty utrzymania maszyn i budynków. Są tutaj pewne rezerwy pozwalające obniżyć koszty produkcji a tym samym wpłynąć na poprawę dochodu. Uwagę zwraca również amortyzacja, która jest bardzo zbliżona do wartości kosztów ogólnogospodarczych co świadczy o tym, że gospodarstwa są dość dobrze wyposażone w trwałe środki do produkcji rolnej.
       Analizując dochody (tab.4) należy zwrócić uwagę na dochód z rodzinnego gospodarstwa rolnego na osobę pełnozatrudnioną  rodziny, wynoszący średnio 16 198 zł. Jest on niższy od przeciętnego wynagrodzenia netto w gospodarce narodowej. Najniższy dochód występuje w gospodarstwach z produkcja mieszaną i z uprawami trwałymi ( odpowiednio 12 160 zł. i 13211 zł), najwyższy w gosp. ze zwierzętami ziarnożernymi- 30 267 zł. W latach 2006 -2008 nastąpił wyraźny wzrost dochodu w gospodarstwach z krowami mlecznymi. Był to rok korzystnych cen mleka. W gospodarstwach które osiągnęły najniższy dochód na pełnozatrudnionego nastąpiło również jego obniżenie w stosunku do roku 2006.
        Bardzo poważną pozycję w dochodach gospodarstwa stanowią dopłaty do działalności operacyjnej- średnio 15 992 zł. Najwyższe dopłaty wystąpiły w gosp. z uprawami polowymi – 19 776 zł , najniższe w uprawach ogrodniczych – 1 894 zł. ( przy czym należy zaznaczyć że podane wyżej kwoty stanowią saldo dopłat i podatków do działalności operacyjnej, a więc w rzeczywistości dopłaty te są nieco wyższe).  Przedstawiona uproszczona analiza dochodów i kosztów wykazuje na znaczące zróżnicowanie pomiędzy poszczególnymi grupami gospodarstw zarówno w odniesieniu do kosztów produkcji jak i dochodów. Uwagę zwraca również fakt stałego wzrostu wartości produkcji i uzyskiwanych wyższych wydajności jednostkowych . Rezerw należy szukać w obniżaniu kosztów poprzez wprowadzanie nowych, efektywnych i mniej kosztochłonnych technologii produkcji.
Materiał źródłowy stanowi opracowanie:  IERiGŻ – PIB w Warszawie, Zakład Rachunkowości Rolnej. „Wyniki standardowe uzyskane przez e gospodarstwa rolne uczestniczące w Polskim FADN 2008 r.

Ogolnopolska siec zagrod edukacyjnych

Copyright © 2008 - 2017 Warmińsko - Mazurski Ośrodek Doradztwa Rolniczego

ZamknijNa tej stronie internetowej wykorzystywane są pliki cookies zbierane do celów statystycznych i wykorzystywane do poprawnego działania serwisu www.
Warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies można zmienić w ustawieniach przeglądarki - niedokonanie zmian ustawień przeglądarki jest jednoznaczne z wyrażeniem zgody na ich zapisywanie.